|
|
|
|
|
|
|
- MORZE | MARYNARKA HANDLOWA | STATKI | OKRĘTY WOJENNE | WRAKI | MARYNARKA WOJENNA | ŻEGLUGA -
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
HMS SABRE Brytyjski niszczyciel typu 'S' - II wojna światowa - Dunkierka - Konwoje atlantyckie
|
|
|
|
|
HMS SABRE, niszczczyciel typu 'S', był pierwszą jednostką o tej nazwie w Royal Navy. Foto: 1935. The old S-class destroyer HMS SABRE was the first Royal Navy ship to carry this name. Photo: 1935.
|
|
---------Niszczyciel HMS SABRE należał do tej grupy okrętów Royal Navy, którym wybuch II wojny światowej nieoczekiwanie przedłużył żywot o kilka dobrych lat. Jeszcze w roku 1938 był jednostką wycofaną ze służby i miał być wykorzystany jako okręt-cel, a już rok później, jesienią 1939, powrócił do pełnej gotowości bojowej. Związane to było oczywiście z dramatycznie małą ilością okrętów zdolnych do służby eskortowej w brytyjskiej marynarce wojennej.
--------Budowę HMS SABRE podjęto w ostatniej fazie I wojny światowej. Wprawdzie zamówienie na jego budowę złożono w szkockiej stoczni Alex Stephen & Sons Ltd. jeszcze w kwietniu 1917, lecz stępkę położono dopiero 10 września. Ceremonia wodowania miała miejsce 23 września 1918, po czym niszczyciel prace wyposażeniowe przeszedł w stoczni Fairfield Shipbuilding & Engineering Co. w Govan (Szkocja). Do służby wszedł 9 listopada 1918, czyli zaledwie na dwa dni przed podpisaniem przez Niemcy kapitulacji.
---------13 października 1939 HMS SABRE omal nie poszedł na dno w rejonie Rosyth. Wtedy to krążownik pomocniczy HMS JERVIS BAY (14164 BRT) podczas manewrowania na kotwicowisku staranował rufą lewą burtę niszczyciela na wysokości śródokręcia powodując poważne uszkodzenia i zalanie maszynowni. Szczęśliwie obyło się bez ofiar, zaś HMS SABRE nie zatonął nie tylko dlatego, że wytrzymały grodzie wodoszczelne, lecz przede wszystkim dzięki temu, że zawisł na rufowej kotwicy krążownika jak ryba na haczyku! W efekcie tej kolizji trafił do stoczni i stał w remoncie aż do kwietnia 1940.
---------W maju i czerwcu 1940 uczestniczył w ewakuacji wojsk alianckich z Francji. 30 maja, wściekle atakowany przez niemieckie lotnictwo, zdołał dwa razy obrócić między plażami Dunkierki w brzegiem angielskim, przwożąc około 1500 żołnierzy. Nie uniknął przy tym uszkodzeń. W czerwcu wykonał osiem dalszych tego typu rejsów, ewakuując wojsko z portów w Zatoce Biskajskiej oraz personel z wyspy Alderney (ok. 5000 ludzi).
---------Od lipca 1940 regularnie osłaniał konwoje, a było ich pokaźna liczba - trzynaście - między 7 lipca a 7 grudnia.
--------W styczniu 1941 przydzielono go do 1. grupy eskortowej (1st Escort Group) bazującej w Liverpool. Prócz niego tworzyły ją niszczyciele HMS KEPPEL, HMS LINCOLN, HMS ROCKINGHAM, HMS SHIKARI i HMS VENEMOUS oraz korwet HMS ALISMA, HMS DIANELLA, HMS KINGCUP i HMS SUNFLOWER. Wkrótce potem przeszedł modernizację, w trakcie której zdemontowano 2 działa 102 mm i wyrzutnie torpedowe, a wzmocniono artylerię przeciwlotnoczą) i wyposażono w nowocześniejsze radary. Po zakończeniu prac stoczniowych przeszdł parotygodniowe ćwiczenia z pozostałym jednostkami grupy eskortowej.
--------Rok 1941 okazał się dla niszczyciela czasem niezwykle wytężonej służby eskortowej. Dość powiedzieć, że eskortował w tym okresie aż 36 konwojów! Podobnie było w 1942 - 20 konwojów.
--------W październiku 1942 wszedł w skład 21. grupy eskortowej (21st Escort Group), bazującej w Londonderry, którą tworzył razem z bliźniaczymi niszczycielami HMS SALADIN, HMS SHIKARI, HMS SKATE, HMS SCIMITAR i HMS SARDONYX.
--------Zdarzało się nieraz, że HMS SABRE współpracował na Atlantyku z polskimi niszczycielami, jak na przykład z ORP BŁYSKAWICA przy osłonie konwoju PQ-13 lub ORP BURZA i ORP GARLAND przy HX-228.
--------Od października 1944 do maja 1945 używany był głównie do ochrony żeglugi przybrzeżnej wokół wysp brytyjskich. Po zakończeniu wojny przeniesiony do rezerwy i wkrótce potem sprzedany na złom. Złomowany w 1946.
|
|
---------Taschenbuch der Kriegsflotten 1928 podał następującą charakterystykę niszczycieli typu 'S' Admiralicji: wyporność - 1090 ton, prędkość - 31 węzłów; uzbrojenie - 3 x 102 mm, 1 x 40 mm, 5 k.m., 4 w.t. 533 mm (2xII); napęd - kontraktowa moc turbin 27 000 KM; zapas paliwa - 250/300 ton; wymiary w metrach - 80,8 x 8,1 x 3,4; załoga - 90.
---------Dla porównania, Jane's Fighting Ships of World War II scharakteryzował ten typ jak następuje (po przeliczeniu cali i stóp na system metryczny): wyporność - 905 ton; prędkość -31 węzłów; uzbrojenie - 2 x 102 mm, 1 x 76 mm plot., parę działek przeciwlotniczych, 4 w.t. 533 mm (2 xII), większość jednostek dostosowana do stawiania min; napęd - turbiny Brown-Curtis z przekładniami 27 000 KM, 3 kotły typu Yarrow, 2 śruby napędowe; zapas paliwa - 301/254 ton; wymiary - długość między pionami 80,82 m, długość całkowita 84,18m , szerokość 8,15 m, zanurzenie średnie 3,30 m; załoga 98.
|
|
|
|
|
 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
sztandary
|
|